rixhon.be

The Life and Times of the Rixhon's

Mijn ultieme Bob Dylan albums

Er zijn van die dagen waarop je ‘s morgens wakker wordt met een hoofd vol wilde plannen, maar waar je dat ochtendlijke enthousiasme al na een eerste kop koffie wegstopt en net voorbij de middag al ernstig begint te twijfelen of het nog wel de moeite loont die dag onder de douche te stappen. Op zulke dagen neem ik graag mijn toevlucht tot muziek, die me na een veel te late lunch, in het gezelschap van een flesje rioja, rustig afzet in het avondschemer, helemaal klaar voor prime time. Vandaag, een grijze en natte februaridag, is er zo ééntje…

Op een dag als vandaag zet ik de iPod in geen geval op shuffle! Nee, de muziek moet nu perfect zin geven aan wat anders enkele verloren uren in mijn leven dreigen te worden. Nu heb ik nood aan muziek waar ik moeiteloos urenlang naar kan blijven luisteren en die me op trage namiddagen gezelschap houdt, zonder me een seconde te vervelen. Ik wil vandaag muziek horen die me zelfs na talloze beluisteringen nog steeds blijft verwonderen en me doet denken aan vervlogen tijden van oude blues muzikanten, rock’n roll pioniers, country shacks, jazz parlours en folk coffee houses. Op een dag als vandaag kies ik voor Bob Dylan.

Dylans’ oeuvre neemt stilaan onwaarschijnlijke proporties aan en wie zijn muziek wil leren kennen vraagt zich ongetwijfeld af hoe je daar in godsnaam aan begint. Wat mij betreft kan dat op veel verschillende manieren: of je start met een paar “Best of” verzamelaars, of je maakt het veel spannender en vertrekt op een verkenningstocht die je album na album door ’s mans volledige discografie leidt. Feit is dat Dylan ondertussen zo’n 39! studioplaten op de teller heeft staan. Daarbij komen er nog zo’n 15-tal compilatie albums van de nu al legendarische “The Bootleg Series”. Verder zijn er nog een 5-tal live albums en de al genoemde verzamelalbums. Dus hoe en welke plaat kies je dan als vertrekpunt voor een lange en opwindende ontdekkingstocht doorheen het wonderlijke universum van deze oude en mysterieuze bard?

Welnu, ik zou het je echt niet kunnen zeggen! Want op enkele miskleunen na, verdienen zowat alle andere albums van onze bard ongetwijfeld een plaats in elke muziekcollectie die naam waardig. Bovendien bulkt Dylan’s werk van verschillende muziekstijlen, gaande van akoestische folk, country, country-rock tot blues en zelfs crooner jazz. Misschien maakt mijn persoonlijke top van Dylan albums deze keuze wel iets makkelijker.

Naar mijn gevoel is het vrijwel onmogelijk om al zijn albums volgens rating te rangschikken, gaande van het titelloze “Bob Dylan” uit ’62, tot z’n meest recente worp uit 2020 (58 jaar later!), “Rough and Rowdy Ways”. Daarom heb ik de albums eerst chronologisch ingedeeld, om ze vervolgens en binnen een tijdsvenster van enkele jaren te rangschikken van “gewoon goed” tot “hemels”. Als uitsmijter heb ik tenslotte de toppers van elke periode nog eens naast elkaar geplaatst in een ultiem lijstje.

Klaar? Let’s go!

The New Folk Hero (1962 - 1964)


3992253_159
Met deze platen maakte Dylan kort na z’n aankomst in New York in geen tijd furore, eerst in Greenwich Village, snel daarna over het hele land. Vraag me niet waarom, maar van deze vier platen zit enkel het titelloze “Bob Dylan” niet in mijn collectie. De overige drie zijn stuk voor stuk onwaarschijnlijk sterke folk albums, die elk afzonderlijk een heel verschillende sfeer ademen. Elk album bevat minstens 3 of 4 onvervalste meesterwerken van songs. Voor mij is “One Too Many Mornings” hier de beste song, ondermeer omwille van de razend opwindende live-versie waarmee Dylan samen met The Band in ’65 Engeland op z’n kop zette.

• Bob Dylan - 1962
• Another Side of Bob Dylan - 1964
• The Freewheelin’ Bob Dylan - 1963
The Times They Are A-Changin’ - 1964

Beste song: One Too Many Mornings

Electric Folk Rock Star (1965 - 1966)


5701853_181
Het gaat zeer snel wanneer de 24-jarige Dylan geïnspireerd raakt door The Beatles en in ’65 beslist om een elektrische gitaar op te pikken om zo van folk hero te vervellen tot rock idool. In amper een jaar tijd herdefinieert hij de toekomst van de populaire muziek met drie adembenemende folk-rock albums. Ook met de kwaliteit gaat het crescendo, met Blonde On Blonde als onbetwist hoogtepunt, waarop hij een ‘scherp en wild kwikzilveren geluid’ combineert met impressionistisch getinte poëtische teksten. De plaat wordt opgenomen in het country-mekka Nashville, met een schare geroutineerde sessiemuzikanten uit de country muziek. “Visions of Johanna” is een meer dan 7 minuten durende trip waarin Dylan op hallucinerende wijze met een resem imaginaire beelden zijn obsessie schets voor een afwezige muse.

• Bringing It All Back Home - 1965
• Highway 61 Revisited - 1965
Blonde On Blonde - 1966

Beste song: Visions of Johanna

Family Man (1967 - 1973)


Na het eerste megasucces halfweg jaren zestig, gaat Dylan door een artistiek moeilijke periode en concentreert hij zich in de eerste plaats op zijn familie; van ’66 tot ’69 worden achtereenvolgens de kinderen g
5701838_159
eboren die hij heeft met z’n eerste vrouw Sara: Jesse, Samuel en Jakob. Waar “John Wesley Harding” en “Nashville Skyline” door pers en publiek nog zeer goed ontvangen worden, zijn de kritieken bij het verschijnen van “Self Portrait” en vooral “Dylan” genadeloos. Op het laatstgenoemde album na, zijn al deze platen echter meer dan de moeite waard om ontdekt te worden, en bevatten ze enkele van de meest atypische en tegelijkertijd meest persoonlijke nummers die Dylan ooit heeft gemaakt. Dit blijkt nog duidelijker wanneer in 2013 het geweldige “Another Self Portrait” wordt uitgebracht, met ongedubde versies van songs uit deze periode.

• Dylan - 1973
• Self Portrait - 1970
• Pat Garrett & Billy the Kid - 1973
• Nashville Skyline - 1969
• New Morning - 1970
John Wesley Harding - 1967

Beste song: All Along the Watchtower

Marriage breakup (1974 - 1979)


3992174_218
Dylan’s roem en status als superster eisen hun tol en zijn huwelijk met Sara loopt op de klippen. Die miserie heeft echter ook een positieve zijde, want Dylan weet zijn frustraties en (wan)hoop in deze periode van zijn leven om te smeden tot een aantal sterke en zeer persoonlijke albums. De pijn wordt bijna tastbaar op het mooie “Blood On The Tracks”, waarin hij de wereld getuige maakt van zijn woede en hartzeer. Op “Street Legal” staat Dylan opnieuw op als herboren artiest en maakt hij een plaat vol met ijzersterke songs en prachtige muzikale arrangementen. In deze periode ziet ook “Desire” het levenslicht, dat één van zijn commercieel meest succesvolle platen wordt.

• Bob Dylan At Budokan (Live) - 1979
• Before The Flood (Live) - 1974
• Planet Waves - 1974
• Hard Rain (Live) - 1976
• Street Legal - 1978
• Desire - 1976
Blood on The Tracks - 1975

Beste song: Shelter from the Storm

Reborn Christianity (1979 - 1981)


3992198_176
In de late jaren zeventig bekeert Dylan, die eigenlijk Joods is van geboorte, zich tot het Christendom en dat mag iedereen geweten hebben. In deze zogenaamde “Christelijke periode” bezingt hij op drie opeenvolgende albums met volle overtuiging zijn onvoorwaardelijke liefde voor God. Nick Cave wordt fan voor het leven wanneer hij voor het eerst “Gotta Serve Somebody” hoort. Maar ook voor niet-gelovige fans leveren deze albums een aantal prachtsongs op, zoals “Every Grain of Sand”. “Shot of Love” waarop dit nummer staat, heeft het potentieel van een superplaat, maar lijdt spijtig genoeg teveel aan een nogal rommelige productie; een euvel waar nog enkele andere Dylan-platen mee kampen.

• Saved - 1980
• Shot of Love - 1981
Slow Train Coming - 1979

Beste song: Gotta Serve Somebody

A Period of Transition (1983 - 1988)


3992196_131
Ongeveer dezelfde periode waarin Van Morrison door een “transition” moet, wordt het ook voor Dylan steeds moeilijker om een goeie song te schrijven en succesvolle platen uit te brengen. De eerste drie albums in dit lijstje zitten niet eens in mijn collectie en daar is een zeer goede reden voor, geloof me. Op “Infidels” en “Empire Burlesque” staan wel een aantal sterke songs, maar je hoort toch vooral een Dylan die op zoek is naar een producer die met dit materiaal in de “eighties” nog iets weet te maken dat de tand des tijds enigszins kan doorstaan. Toch neemt Dylan in deze periode ook een aantal fantastische songs op, zoals “Foot of Pride”, maar vooral “Blind Willy McTell”. Vreemd genoeg besluit hij deze meesterwerken niet op album uit te brengen. Gelukkig verschijnen ze enkele jaren later toch op "The Bootleg Series, Vol. 1-3”.

• Knocked Out Loaded - 1986
• Down In The Groove - 1988
• Dylan & The Dead - 1988
• Empire Burlesque - 1985
• Real Live (Live) - 1985
Infidels - 1983

Beste song: Jokerman

A New Beginning (1989 - 1997)


3992270_169
Na een korte tussenpauze waarin Dylan nieuw liefdesgeluk zoekt (en dat naar verluid ook vindt), komt hij in contact met producer Daniel Lanois, op dat moment vooral bekend voor zijn werk met U2. Samen trekken ze naar New Orleans om daar “Oh Mercy” op te nemen. Op het album staan alleen maar ijzersterke songs en Lanois’ productie ademt spanning en de broeierige sfeer van de omgeving waar ze werken. Nog meer dan “Time Out of Mind” (zie verder) beschouw ik “Oh Mercy” als het album van de grote wederopstanding van Dylan als geniaal songschrijver. Wat later betuigt Dylan respect aan de folkmuziek door een aantal obscure oude folk standards nieuw leven in te blazen op twee verrassend mooie akoestische platen, “Good As I Been To You” en “World Gone Wrong”. Op het einde van het decennium komt “Time Out of Mind” uit. Dylan is nu helemaal terug, en hoe!

• Under The Red Sky - 1990
• MTV Unplugged (Live) - 1995
• Good As I Been To You - 1992
• World Gone Wrong - 1993
• Oh Mercy - 1989
Time Out Of Mind - 1997

Beste song: Highland

Late Career Masterpieces (2001 - 2020)


RoughAndRowdyWays
Sinds zijn meesterwerk “Time Out Of Mind” uit ’97, brengt Dylan in de herfst van zijn leven met de regelmaat van de klok nieuwe albums uit, die tot het allerbeste behoren van wat hij ooit heeft gemaakt. Veel Dylan-fans zullen dit lijstje wellicht anders rangschikken, want in feite zien we hier één voor één onwaarschijnlijk sterke albums de revue passeren. Wat deze platen gemeenschappelijk hebben is dat Dylan zich nu niets meer aantrekt van heersende trends of conventies - alsof hij dat ooit gedaan heeft; hij blijft zich nu telkens opnieuw herbronnen, hierbij puttend uit een schijnbaar onuitputtelijke bagage aan Amerikaanse muziekgeschiedenis. Net zoals hij in de beginjaren met The Band het country-genre heruitvond en aan de wieg stond van wat we vandaag ‘alt-country’ noemen, brengt hij op zijn meest recente studio albums tal van bijna vergeten muziekgenres samen en maakt hiervan een nieuwe, vreemde, opwindende en tegelijk vertrouwde muzikale ervaring voor de luisteraar en combineert de meesterverteller in hem dit zoals vanouds met de meest prachtige poëtische songteksten. Waarschijnlijk dachten vele fans, net zoals ik, dat Dylan zijn indrukwekkende carrière zou afsluiten met “Tempest” als formidabel hoogtepunt. Maar dan, in volle corona pandemie komt in 2020 “Rough and Rowdy Ways” uit en overtreft de meester nog maar eens alle verwachtingen met een fantastisch album, dat culmineert in één van de meest indrukwekkende songs die volgens mij ooit op plaat werd gezet, “Murder Most Foul”.

• Christmas In The Heart - 2009
• Together Trough Life - 2009
• Shadows In The Night - 2015
• Fallen Angels - 2016
• Triplicate - 2017
• Modern Times - 2006
• Love And Theft - 2001
• Tempest - 2012
Rough and Rowdy Ways - 2020

Beste song: Murder Most Foul

The Bootleg Series


Voor elke Dylan fan is “The Bootleg Series” ongetwijfeld de beste manier om dieper door te dringen tot de mens achter de artiest. Deze reeks van compilatie albums bevat zowel zeldzame en soms onafgewerkte songs, als eerder onuitgebrachte alternatieve versies van Dylan’s klassiekers. Verrassend genoeg blijken de onuitgebrachte versies vaak veel beter te zijn dan het origineel, al kun je in het geval van Dylan moeilijk spreken over een ‘originele versie’. Zonder afbreuk te willen doen aan de vele prachtige studioplaten, luister ik tegenwoordig bijna uitsluitend naar “The Bootleg Series”, terwijl ik de studioplaten, op de meest recente na, nauwelijks nog beluister. Vol. 10, Vol. 11 en Vol. 13 zijn mijn persoonlijke favorieten, direct gevolgd door Vol. 4 en Vol. 8, maar ik eigenlijk zijn ze gewoon allemaal essentieel.

• The Bootleg Series, Vol. 1-3: Rare and Unreleased 1961 - 1991
• The Bootleg Series, Vol. 4: Bob Dylan Live 1966
• The Bootleg Series, Vol. 5: Bob Dylan Live 1975
• The Bootleg Series, Vol. 6: Bob Dylan Live 1964
• The Bootleg Series, Vol. 7: No Direction Home
• The Bootleg Series, Vol. 8: Tell Tale Signs
• The Bootleg Series, Vol. 9: The Witmark Demos 1962 - 1964
• The Bootleg Series, Vol. 10: Another Self Portrait
• The Bootleg Series, Vol. 11: The Basement Tapes
• The Bootleg Series, Vol. 12: The Cutting Edge 1965 - 1966
• The Bootleg Series, Vol. 13: Trouble No More 1979 - 1981
• The Bootleg Series, Vol. 14: More Blood, More Tracks
• The Bootleg Series, Vol. 15: Traveling Through 1967 - 1969

Mijn ultieme Bob Dylan albums


Zoals beloofd aan het begin van dit artikel, zet ik hier de beste platen uit de verschillende periodes van Dylan’s carrière naast elkaar, gerangschikt volgens mijn persoonlijke voorkeur.

• Blood On The Tracks - 1975
• Blonde On Blonde - 1966
• Rough And Rowdy Ways - 2020
• John Wesley Harding - 1967
• The Times They Are A-Changin’ - 1964
• Time Out of Mind - 1997
• Infidels - 1983
• Slow Train Coming - 1979

Hoewel ik dit zelf al een redelijk indrukwekkend lijstje vind, is het onmiddellijk duidelijk dat er nog iets ontbreekt. Dat komt uiteraard omdat er in Dylan’s lange carrière periodes zijn geweest van genialiteit, die bijna onvermijdelijk moesten afgewisseld worden met periodes waarin het allemaal wat moeizamer ging. Daarom sta ik mezelf toe om twee albums uit het lijstje te vervangen door twee andere en er nog twee aan toe te voegen. Dit maakt mijn ultieme top 10 Dylan albums:

1. Blood On The Tracks - 1975
2. Blonde On Blonde - 1966
3. Highway 61 Revisited - 1965
4. Rough And Rowdy Ways - 2020
5. John Wesley Harding - 1967
6. Time Out Of Mind - 1997
7. The Times They Are A-Changin’ - 1964
8. The Freewheelin’ Bob Dylan - 1963
9. Love and Theft - 1989
10. New Morning - 1970

Tenslotte zijn er nog twee albums die hier nog niet ter sprake kwamen, maar die we absoluut niet over het hoofd mogen zien. Het eerste is eigenlijk een vroege voorloper van “The Bootleg Series, Vol. 11: The Basement Tapes”, het tweede is een door Dylan zelf samengestelde compilatie van zowel bekende klassiekers als onuitgegeven werk.

• The Basement Tapes - 1975
• Biograph - 1985

Enjoy!
blog comments powered by Disqus